Społeczeństwo

Obywatelskie

- świadome społeczeństwo

BEZPŁATNE PORADY PRAWNE
Aktualności - O projekcie - Szkolenie - Kontakt - Linki - Porady - Media - Opinie

Menu

Zapraszamy do punktów porad:

BEZPŁATNE PORADY PRAWNE

Stowarzyszenie Inicjatyw Społeczno - Gospodarczych im. Króla Zygmunta Augusta w Augustowie
SISG Siedziba
ul. Rynek Zygmunta Augusta 27
16-300 Augustów
Tel./fax 087/643 01 00

wtorek 10:00 do 13:00
czwartek 14:00 do 17:00

Ośrodek Rehabilitacyjno - Szkoleniowy w Kuriance
Ośrodek Rehabilitacyjno-Szkoleniowy w Kuriance

Kurianka 43
16-315 Lipsk
Tel. 087/641 76 19

wtorek 9:00 do 13:00

Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie
Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie
ul. Piłsudskiego 34
16-500 Sejny

wtorek 14:00 do 17:00
czwartek 10:00 do 13:00


Dziś jest Poniedziałek, 16 grudzień 2019 r.
Porady

Nawiązanie stosunku pracy

            Definicja stosunku pracy, leży u podstaw prawa pracy. Pojęcie to, daje możliwość scharakteryzowania wzajemnych relacji, stron stosunku pracy - pracodawcy i pracownika, jak również, wyraźnego rozróżnienia zatrudnienia w formie stosunku pracy, od zatrudnienia w ramach stosunku cywilnoprawnego.

Ustawową definicję stosunku pracy, zawiera art. 22§1 Kodeksu pracy. Zgodnie, z tym przepisem, nawiązując stosunek pracy, pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy, ściśle określonego rodzaju, w miejscu, czasie  określonym przez pracodawcę i po jego kierownictwem, a pracodawca zobowiązuje się, do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem.

Stosunek pracy, jest więc, stosunkiem dwustronnie zobowiązującym, charakteryzującym się następującymi cechami : 1) umowa wzajemna (zobowiązania wzajemne), 2) świadczenie pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy, 3)  kierownicza funkcja pracodawcy (może scedować tę funkcję na inny podmiot), 3)określone miejsce i czas świadczenia pracy, 4) zobowiązanie pracodawcy do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem

W/w cechy, w sposób jednoznaczny, odróżniają stosunek pracy, od zatrudnienia w formie stosunku cywilnoprawnego, np. umowa zlecenie, umowa o dzieło.

Stosunek pracy, nawiązywany jest poprzez zawarcie umowy o pracę. Kodeks pracy, ściśle i w sposób bezwzględnie obowiązujący, określa rodzaje umów o pracę. Tym samym, nie dopuszcza możliwości powstania stosunku pracy, na podstawie umów nienazwanych. Katalog rodzajów umów o pracę, który zawarty jest w Kodeksie pracy, jest więc katalogiem zamkniętym, co oznacza, że stosunek pracy, może być nawiązany wyłącznie przez zawarcie umowy przewidzianej, w tym Kodeksie.

Ustawodawca, w art. 25 § 1 Kodeksu pracy, wyodrębnił cztery rodzaje umów o pracę : 1) umowa na czas określony, 2) umowa na czas wykonywania określonej pracy, 3) umowa na czas nieokreślony, 4) umowa na okres próbny. Każda z umów, wymieniona w pkt 1 - 3, może być poprzedzona umową o pracę na okres próbny, nieprzekraczający 3 miesięcy.

Szczególnymi rodzajami umów o pracę, które zawiera Kodeks pracy, są : 1) umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego (Celem tej umowy jest przygotowanie zawodowe, a nie tylko świadczenie pracy zarobkowej na rzecz pracodawcy. Może być ona realizowana przez naukę zawodu bądź przyuczenie do wykonywania określonej pracy), 2) spółdzielcza umowa o pracę (Może być zawarta wyłącznie z członkiem spółdzielni pracy. Członek spółdzielni pracy, jest więc związany ze spółdzielnią, dwoma stosunkami prawnymi: stosunkiem członkostwa w danej spółdzielni oraz  stosunkiem pracy, jako pracownik danej spółdzielni).

Prawo pracy, wyróżnia nadto, trzy pozaumowne formy nawiązania stosunku pracy : 1) powołanie (Stosunek pracy nawiązywany jest na podstawie powołania, w przypadkach określonych w odrębnych przepisach, np. : przepisy ustawy o przedsiębiorstwach państwowych, o samorządach : gminnych, powiatowych, wojewódzkich), 2) wybór (Wybór stanowi podstawę nawiązania stosunku pracy, jeżeli z powierzenia stanowiska w drodze podjętego aktu wyboru, wynika również obowiązek świadczenia pracy, w charakterze pracownika. Stosunek pracy, nawiązywany jest w celu wykonywania mandatu i trwa, przez okres jego trwania), 3) mianowanie - nominacja (Nawiązanie stosunku pracy na podstawie mianowania, jest domeną prawa administracyjnego. Wynika z koncepcji służby państwowej, polegającej na zatrudnianiu danej osoby w aparacie państwowym, w celu wykonywania za wynagrodzeniem, w sposób stały i ciągły czynności związanych bezpośrednio z realizacją funkcji państwowych)

Umowa o pracę (bez względu na jej rodzaj) winna być zawarta na piśmie. Jeżeli, umowa nie została zawarta z zachowaniem formy pisemnej, pracodawca powinien, najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy przez pracownika, potwierdzić pracownikowi na piśmie, ustalenia co do stron umowy, rodzaju pracy oraz jej warunków (art. 29 § 2 Kodeksu pracy).

Brak, zachowania formy pisemnej, nie powoduje jednak nieważności umowy. Umowa o pracę, może być zawarta skutecznie ustnie, jak też przez czynność dorozumianą - czynności konkludentne (dopuszczenie osoby do wykonywania określonej pracy i wypłacanie tej osobie, za wykonywana pracę, wynagrodzenia).

Zawarta umowa o pracę powinna określać strony umowy, rodzaj umowy, datę jej zawarcia oraz warunki pracy i płacy, w szczególności : 1) rodzaj pracy, 2) miejsce wykonywania pracy, 3) wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy, ze wskazaniem składników wynagrodzenia, 4) wymiar czasu pracy, 5) termin rozpoczęcia pracy. Są to obligatoryjne (obowiązkowe) składniki umowy o pracę.

Rodzaj pracy jest elementem koniecznym umowy o pracę. W świetle art. 22 § 1 Kodeksu pracy, umowa o pracę nie może zobowiązywać pracownika, do świadczenia bliżej nieokreślonej pracy. Kodeks pracy nie dopuszcza konstrukcji umownego zobowiązania pracownika do świadczenia pracy, bez precyzyjnego określenia rodzaju pracy. Ustawowy wymóg ustalenia rodzaju pracy, nie może być znoszony wolą stron umowy o pracę.

Miejsce wykonywania pracy, jako kolejny, obligatoryjny składnik umowy o pracę, nie może być jednostronnie zmieniany, przez któregokolwiek z kontrahentów tej umowy. Strony, zawierające umowę o pracę, mają dużą swobodę w określeniu miejsca wykonywania pracy. Miejsce wykonywania pracy może być stałe bądź zmienne, co może wynikać z charakteru (rodzaju) świadczonej pracy. Musi być jednak tak określone, by pracownik miał możliwość wykonywania zadań, wynikających z umowy o pracę.

Nie należy mylić miejsca wykonywania pracy, z miejscem wykonywania obowiązków pracownika, czyli wykonywania określonych czynności, składający się na dany rodzaj pracy. Są to miejsca w zakładzie pracy bądź poza zakładem, które mogą być wyznaczone poleceniem przełożonych, jeżeli nie stoi to w sprzeczności z przepisami prawa pracy oraz postanowieniami umowy o pracę.

Wynagrodzenie za pracę, stanowi istotny element zatrudnienia, w ramach stosunku pracy (art. 22 § 1 Kodeksu pracy). Zobowiązanie, do świadczenia pracy nieodpłatnie, nie rodzi powstania stosunku pracy. Prawo pracownika, do wynagrodzenia, ma charakter roszczeniowy i jest niezależne od sytuacji materialnej pracodawcy. Wynagrodzenie ma charakter majątkowy i stosownie do art. 86 § 2 Kodeksu pracy, wypłaty wynagrodzenia dokonuje się w formie pieniężnej. Częściowe spełnienie wynagrodzenia w innej formie, niż pieniężna, jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy przewidują to przepisy prawa pracy lub zbiorowe układy pracy.

Definicja czasu pracy, została sformułowana w art. 128 § Kodeksu pracy. Według tego przepisy "Czasem pracy jest czas, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy, w zakładzie pracy lub innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy". Oznacza to, iż czasem pracy jest zarówno czas faktycznego świadczenia pracy, jak również czas, nieświadczenia pracy, przy założeniu, że pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy.


mgr Grzegorz Czauż



Udzielamy porad w sprawach:
  • mieszkaniowych
  • rodzinnych
  • świadczeń i zasiłków
  • zatrudnienia i bezrobocia
  • dotyczących postępowania w urzędzie
  • własności i inne
  • Zapraszamy do punktów porad:

    Urząd Miejski w Grajewie
    Poradnictwo Grajewo
    ul. Strażacka 6a
    19-200 Grajewo

    poniedziałek 14:00 do 17:00
    środa 10:00 do 13:00

    Urząd Miejski w Sokółce
    Poradnictwo Sokółka
    Plac Kościuszki 1
    16-100 Sokółka
    Tel. 085/711-09-00; fax 085/711-09-11

    wtorek 14:00 do 17:00
    piątek 10:00 do 13:00